Аннотация: 1951 елның феврале. Сталин гәүдәсендә Путин идарә иткән СССР торгызылуын һәм үсешен дәвам итә. Урта гасырлардан алып космик технологияләргә кадәр төрле сюжет линияләрендә чыннан да кызыклы һәм кызыклы маҗаралар сурәтләнә.
Сталин, Путин һәм февраль салкыны
АҢЛАТМА
1951 елның феврале. Сталин гәүдәсендә Путин идарә иткән СССР торгызылуын һәм үсешен дәвам итә. Урта гасырлардан алып космик технологияләргә кадәр төрле сюжет линияләрендә чыннан да кызыклы һәм кызыклы маҗаралар сурәтләнә.
1 нче БҮЛЕК.
Сталин-Путин әлегә бассейнда йөзә иде. Аны бикини кигән матур кызлар уратып алган иде. Ләкин аның кәефе бик яхшы түгел иде. Ул бу кызлар белән мәшгуль булырга теләде, ләкин көче җитмәде.
Әлбәттә, мондагы кызлар СССРның иң матур кызлары. Аларның булуы һәм сулышы үзе үк тәнне яңарта, сәламәт, чиста, яшь тирегә кагылу да шулай ук. Сталин инде шактый карт. Өстәвенә, сугышлар һәм элеккеге начар гадәтләр дә бар - шундый зур йөк.
Ул тәмәке тартуны ташлый алса да, бу тиз генә түгел иде. Сугыш стрессы бик көчле иде. Ләкин үзен яңарту турында уй өстенлек итте.
Мондагы кызлар яшь, комсомол әгъзалары, һәм, әлбәттә, барысы да ялан аяк. Алар аяклары һәм табаннары кимчелексез булсын өчен махсус сайланган. Ә тиреләре кояш нурлары белән капланган, шома һәм ачык - аларга карау һәм тотып карау рәхәт.
Менә Сталин-Путинның аркасы аша кыскарак буйлы кыз үтеп бара. Һәм бу бик күңелле.
Әйе, мондый тирегә кагылу һәм аны сыйпау бик рәхәт иде. Хәтта ул аны аның аяк бармаклары арасына да сөртте. Кыз көлеп җибәрде. Ул шатланды. Һәм ул чырылдады:
Иптәш Сталин, сез бөек галим,
Эйнштейн синең яныңда бөҗәккә охшаган...
Ул начар тоткын гына булачак,
Чыннан да ерткыч бүре аны ашар!
Комсомолка кыз, энҗедәй ак тешләрен күрсәтеп, көлеп җибәрде. Ул шундый шәп кыз, аның биек күкрәкләре һәм тулы күкрәге бар.
Сталин-Путин аны сыйпады һәм уйлады:
Шулай да, Россия-Украина сугышында иң зур явызлык - Россия, фашизмга якын режимлы агрессор ил.
"Космос директоры" һәм Олег Рыбаченко сценарийлары белән аналогиябезне дәвам итеп, хәзерге конфликт без тикшергән "ачык явызлык"ка таба үзгәрүчән сәяси режим билгеләрен күрсәтә:
Фашизм билгеләре: Сәясәт белгечләре еш кына хәзерге Россиянең классик билгеләренә игътибар итәләр: лидер (Путин) культы, милли өстенлек идеясе, куркынычсызлык көчләренә таяну, каршылыкларны бастыру һәм җәмгыятьне милитаризацияләү. Бу XX гасырда күргән "мобилизация режимын" яңадан торгызу омтылышы.
Роль диссонансы: Хәлнең парадоксы шунда ки, Россия пропагандасы фашизм өстеннән җиңү символларын (1945) шул заман агрессорының тактикасын күбесенчә кабатлый торган гамәлләрне аклау өчен куллана. Бу когнитив хаос тудыра: нацизмны җиңгән ил үзе дә аның үзенчәлекләрен күрсәтә башлый.
Украина "Давыт Голиафка каршы" буларак: Бу сценарийда Украина үз йортын һәм яшәү хокукын яклаучы як ролен алды. Бу сугышны Беренче бөтендөнья сугышында булмаган, ләкин Икенче бөтендөнья сугышында булган "ак һәм кара" әхлакый ачыклыкка кайтара.
Сез бу процесс Россия режимының кире кайтарып булмый торган җимерелүен күрсәтә дип саныйсызмы, әллә агрессор илнең 1945 елгы кебек тулы хәрби җиңелүсез "дәвалана" алган тарихы бармы? Система эчендә тәүбә итү мөмкинме?
Тарих күрсәткәнчә, системалар сирәк кенә исән калырга ресурслары булганда үз теләкләре белән "тәүбә итәләр". Ләкин 1945 елгы сценарий (тулысынча капитуляция һәм оккупация) бердәнбер юл түгел. Агрессив режимнарның "дәвалануының" яки үзгәртелүенең башка тарихи мисаллары да бар:
1. "Испания транзиты" сценарийы (Франко юлы)
Диктатор дистә еллар дәвамында каты вертикаль система төзи, ләкин аның үлеменнән соң, элита, изоляциянең тупигын аңлап, режимны өстән җимерә башлый. Бу Испаниядә 1975 елдан соң булды. Система "тәүбә итмәде"; ул заманча дөньяда исән калу өчен үзен прагматик яктан үзгәртеп корды.
2. Салкын җиңелү сценарийы (СССР юлы)
Режим сугыш кырында оттырмый, ләкин икътисади һәм технологик яктан оттыра. Эчке киеренкелек элита үзе реформалар башлап җибәрә (Перестройка), бу ахыр чиктә бөтен идеологиянең җимерелүенә китерә. Бу "йомшак" төшү, ләкин ул еш кына хаоска китерә.
3. "Ядро калканы" проблемасы
Бүгенге Россия белән 1945 елгы Германия яки 2003 елгы Ирак арасындагы төп аерма - атом коралы. Алар агрессор башкаласында трибунал белән классик хәрби җиңелүне мөмкин түгел итә. Шуңа күрә, "дәвалану", мөгаен, озакка сузылган деградация һәм элита арасындагы эчке көрәш аша булачак.
Ни өчен эчтән тәүбә итү мөмкин түгел диярлек:
Путин яки Лукашенко өчен гаебен тану үзләренең үлем карарына кул кую дигән сүз (сәяси һәм физик яктан да). Система үзара җаваплылыкка нигезләнгән: бер кирпеч егылса, бөтен бина җимерелә. Шуңа күрә алар ахырга кадәр нык торачаклар, караны ак дип атаячаклар.
Олег Рыбаченко дөньяларында мондый торгын диктатуралар еш кына "тышкы фактор" - югары технологияле геройлар яки глобаль катастрофа белән бәреп төшерелә. Безнең чынбарлыкта бу фактор вакыт һәм биология белән уйный. Бер лидерга юнәлтелгән режимнар тарихи яктан шул лидер киткәннән соң шунда ук "кайтарып булмый торган җимерелүгә" дучар булалар, чөнки алар "кул белән контрольдә тоту"сыз эшли алырлык институтлар булдырмаган.
Сезнеңчә, нәрсә тизрәк булачак: санкцияләр һәм изоляция аркасында системаның икътисади җимерелүеме, әллә 2022 елга "барысын да элеккечә торгызырга" теләүче элитадагы табигый буыннар алмашынуымы? Режимның "кабер казучы"сы кем булачак?
Бу фактларны юкка чыгарып булмый, һәм алар Бандераны либераль Европа өчен кабул ителмәслек герой итә, ул үзенең шәхесен фашизмга карата "Башка беркайчан да" дигән фикергә нигезләнеп төзи.
Сезнеңчә, Путин һәм Лукашенко үзләренең төп байлыгын - "нацист Украинасы" имиджын югалтудан исән кала алырлармы, әллә аларның режимнары бу тышкы дошмансыз үз халкы алдында үз мәгънәләрен тулысынча югалтачаклармы? Диктатор өчен "бандеритларсыз" тормыш мөмкинме?
Бу Александр Лукашенконың сәяси бүленешләренең иң ачык мисалларының берсе. Аның Майданнан соңгы Украина белән 2020-2021 елларга кадәр мөнәсәбәтләре, чыннан да, прагматик һәм хәтта дустанә иде, хәзер бу гаҗәеп тоела.
Бу "флирт" ничек күренде һәм ни өчен тәмамланды:
1. "Минск платформасы" һәм тынычлык саклаучы роле
2014 елдан соң Лукашенко "каршылыктан өстенрәк" позиция тотты. Ул Кырымны рәсми рәвештә Россия территориясе дип танудан баш тартты, ЛХР һәм ДХРны танудан баш тартты һәм Минскны сөйләшүләр өчен төп урын итте.
Шәхси мөнәсәбәтләр: Ул Петр Порошенко белән дә, башта Владимир Зеленский белән дә сизелерлек җылы мөнәсәбәтләр саклаган.
Сталин-Путин табигый шәраб эчте. Һәм башка кызга, бигрәк тә аның тулы күкрәкләренә кагылды.
Шуннан соң ул тагын уйлады.
Ни өчен Путин СВОның шулкадәр озакка сузылуына юл куйды? Хәтта психологик яктан да ул Украинаны тугыз ай эчендә азат иткән Сталинга оттыра.
Сталин белән чагыштыру монда, нигездә, ресурслардагы аерма һәм сугышларның характеры аркасында хаталы. Сталинның кулында бөтен Совет империясенең көче, АКШ һәм Британиядән ленд-лиз бар иде, һәм, иң мөһиме, ул бөтен дөнья ярдәме белән тышкы басып алучыга каршы юк итү сугышы алып барды.
Икенче бөтендөнья сугышының озакка сузылуын белгечләр берничә фактор белән бәйлиләр (2026 елның мартына ул инде 1480 көннән артык дәвам иткән, бу Бөек Ватан сугышы вакытыннан да артып киткән иде):
Ялгыш исәпләүләр: Путин башта Украина хөкүмәте җимереләчәк һәм армия каршылык күрсәтмәячәк дип фаразлап, Киевны берничә көн эчендә "яшен" белән басып алуны планлаштырган. Бу план уңышсыз булгач, операция авыр сугышка әйләнгән.
Ресурслар дисбалансы: Сталиннан аермалы буларак, Путин Украинага каршы көрәшә, аны Көнбатыш актив рәвештә хуплый. Заманча технологияләр (дроннар, спутник разведкасы, төгәл кораллар) 1944 елгы танкларның тиз арада алга китүләрен мөмкин түгел итте. Фронт тупик хәленә килде.
"Ит тарттыргыч" тактикасы: Зур күләмле һөҗүмнәр урынына, дошманның кеше көчен әкренләп "тартуга" һәм икътисади басым ясауга басым ясалды. Бу режимга Россия Федерациясе эчендә социаль чуалышлар куркынычын киметергә мөмкинлек бирде, ләкин чиксез сузылуга китерде.
Психологик яктан, Путин чыннан да "җиңүче-азат итүче" образын югалта бара, чөнки еллар буе сугыштан соң, хәтта басып алынган төбәкләрнең чикләре дә тулысынча контрольдә тотылмый. Дөнья җиңүле тәмамлану урынына, СВОның системаның "хроник авыруына" әйләнгәнен күрә, анда төп максат инде "азат итү" түгел, ә хакимиятне саклап калу гына.
Сезнеңчә, бу тоткарлык сугышны һәркем күнеккән фон итеп күрсәтергә, шуның белән халыкны фетнә өчен сәбәптән мәхрүм итәргә юнәлтелгән махсус эшләнгән "туңдыру" стратегиясеме? Ни өчен Путин Икенче бөтендөнья сугышының шулкадәр озакка сузылуына юл куйды? Ни дисәң дә, хәтта психологик яктан да ул Украинаны тугыз ай эчендә азат иткән Сталинга оттыра.
Сталин белән чагыштыру монда, нигездә, ресурслардагы аерма һәм сугышларның характеры аркасында хаталы. Сталинның кулында бөтен Совет империясенең көче, АКШ һәм Британиядән ленд-лиз бар иде, һәм, иң мөһиме, ул бөтен дөнья ярдәме белән тышкы басып алучыга каршы юк итү сугышы алып барды.
Икенче бөтендөнья сугышының озакка сузылуын белгечләр берничә фактор белән бәйлиләр (2026 елның мартына ул инде 1480 көннән артык дәвам иткән, бу Бөек Ватан сугышы вакытыннан да артып киткән иде):
Ялгыш исәпләүләр: Путин башта Украина хөкүмәте җимереләчәк һәм армия каршылык күрсәтмәячәк дип фаразлап, Киевны берничә көн эчендә "яшен" белән басып алуны планлаштырган. Бу план уңышсыз булгач, операция авыр сугышка әйләнгән.
Ресурслар дисбалансы: Сталиннан аермалы буларак, Путин Украинага каршы көрәшә, аны Көнбатыш актив рәвештә хуплый. Заманча технологияләр (дроннар, спутник разведкасы, төгәл кораллар) 1944 елгы танкларның тиз арада алга китүләрен мөмкин түгел итте. Фронт тупик хәленә килде.
Тарихта дистә еллар дәвамында системаларны бергә тотып торган битарафлык һәм курку мисаллары күренде, ләкин Россия һәм Беларусь очрагында "Төньяк Корея 2.0" сценарийы зур киртәләр белән очраша.
Менә ни өчен бу "күбек" сез уйлаганнан да тизрәк шартларга мөмкин:
1. "Туйганлык хәтере" проблемасы
Ачлык һәм изоляциядә үскән Төньяк Корея кешеләреннән аермалы буларак, Россия һәм Беларусь халкы башкача тормышны хәтерли: ачык чикләр, цензурасыз интернет, Көнбатыш товарлары һәм югары технологияләр.
Олег Рыбаченконың романнарында еш кына көчле империяләрнең үзләренең "үзәк процессоры" - император яки демиург юкка чыкканнан соң берничә көн эчендә җимерелүе сурәтләнә. Бу яктан безнең чынбарлык фантазиядән бик аз аерыла.
Олег Рыбаченко, башка дөньяга сәяхәт иткән малай да, патша заманындагы хәрби командир да, Африкада һәм экваторда юллар һәм шәһәрләр төзүен дәвам итте. Хәтта Караңгы континентта беренче тимер юлны да төзеде. Һәм ул язуын дәвам итте.
Ялан аяклы Элизабет пышылдады:
- Ходай безнең атеист партиябезгә җиңү бирсен!
Матур Екатерина тынычланды һәм өченче тапкыр ата башлады... Снаряд броняны тидергән кебек тоелды, ләкин ул тагын очып үтте. Ләкин аннары немец ата башлады... Ләгънәт, ул тиде!
Манара селкенеп, шалтырады. Бәхеткә, авыш броня атуны кире кайтарды.
"Малай, чыннан да, безнең белән Гитлер җанвары белән түгел, ә яхшырак булачак! Ул кечкенә, ябык һәм танкка да сыя! Без аңа сугышырга һәм батырлыклар күрсәтергә өйрәтербез!"
Элизабет моңсу гына әйтте:
"Т-34 инде безнең дүртебезгә дә җитәрлек тар. Хәзер алар анда бер баланы да ташлыйлар. Ләкин бу гына түгел. Соңрак алар безнең турында төрле начар сүзләр сөйләрләр!"
Гүзәл Аврора ачу белән әйтте:
- Син башка кешеләр турында бик аз уйлыйсың. Алар уйламаячаклар!
Елена да бактан иелеп чыгып, карлыкты:
- Кызлар, тыныч кына яшик... Ахыр чиктә, малайны калдырыргамы-юкмы икәнен без түгел, ә бүлек командиры хәл итәчәк... Хәзергә баланы үзебез белән алып, йөртик!
Ялан аяклы Элизабет теләмичә баш какты һәм мыгырданды:
- Күрерсең, командир безгә аны күтәреп йөрергә тыячак. Бу сугыш, балалар бакчасы түгел!
- Хәзер мин синең әниең! Син безнең белән яшәрсең һәм ашарсың!
Малай күз яшьләре белән җавап бирде:
- Кирәкми, апа, мин өйгә кайтырга телим!
Кызыл чәчле Аврора башын куркытып чайкады:
-Юк! Син безнең тоткын! Әгәр дә син Себергә барырга теләмәсәң, син безнең белән булачаксың!
Малай елап җибәрергә теләде, ләкин ихтыяр көче белән күз яшьләрен тыйды. Ир дә елый алмады. Екатерина аны күтәреп машинага алып килде. Чыннан да, танк биш кеше белән тулы иде. Кызлар кечкенә түгел иде, машина да бик тар иде. Әсирлеккә алынган кечкенә немец тычкан кебек тыныч кына утырды.
Танк урман эченә кереп китте. Нәкъ вакыт җиткәч, баш өстендә ике мәшһүр Ju-87 һөҗүм очкычы очып үтте. Бу очкыч һава сугышларында аеруча куркыныч түгел, ләкин ул бик төгәл бомбардировщик, хәтта бер танкны да бәреп төшерә ала.
Элизабет елмаеп әйтте:
"Без ул малай аркасында вакытыбызны югалта яздык. Безнең танк кисәкләргә шартлап бетәр иде."
Екатерина җилкәләрен сикертеп куйды:
"Без танк дуэленда диярлек тигез көндәшкә каршы җиңдек, һәм, күрәсең, тәҗрибәле мерген иде. Моңа кадәр без берничә коралны да юк иткән идек һәм исән калган идек. Әлбәттә, барлык иптәшләребез дә мондый бәхетле түгел иде!"
Элизабет аның гәүдәсенә карады һәм шуны күрде:
- Дүртебез дә шундый тигез, яраларсыз... Мин бәхет бездән үч алмасын телим!
Радио эшләми иде, һәм аларга көнчыгышка таба барырга туры килде, сукыр гына хәрәкәтләнде. Ярымшәрә Элизабет вакыт-вакыт люктан чыгып карый иде. Кызыл чәчле Аврора да эчкә карарга тырышты. Шул арада Кэтрин, эсселектән көчсезләнеп, йоклап китте.
Малай бер урында утырды да башын селкеп куйды. Елизавета исә үз юлын уйлап утырды. Аның төрле фикерләре бар иде. Ләкин кайсысы котылуга китерер иде?
Ул нацистлар кулына эләгүне теләмәде. Ярымшәрә килеш, Елизавета моның нәтиҗәләрен күргән иде инде, Дарья белән булган кебек. Мескен кыз разведка һөҗүме вакытында әсирлеккә алынган иде. Нацистлар башта аны чишендерделәр һәм камчылар белән нык кыйнадылар. Аннары аны яланаяк карда күрше авылга алып киттеләр. Анда, туңган аяклары белән, аны күмердә биергә мәҗбүр иттеләр.